Nội dung
1. THÔNG TIN HOẠT ĐỘNG
Tên hoạt động: Vẽ tranh trên lá chuối
Độ tuổi: 5–6 tuổi (có thể điều chỉnh cho 4–5 tuổi)
Thời gian: 30–35 phút
Không gian tổ chức: Trong lớp hoặc ngoài trời; ưu tiên không gian mở, đủ ánh sáng, thuận tiện cho trẻ quan sát và thao tác với vật liệu tự nhiên.
Lĩnh vực chính: Nghệ thuật (Tạo hình)
Tích hợp: Thẩm mỹ – Khoa học – STEAM – SEL – Giáo dục môi trường – Văn hóa địa phương
2. MỤC TIÊU – BIỂU HIỆN MONG ĐỢI
Nhận biết/hiểu: Trẻ nhận ra một số đặc điểm của lá chuối: màu sắc, hình dạng, gân lá, bề mặt, độ cong; bước đầu nhận biết sự khác nhau khi vẽ trên lá và trên giấy; hiểu lá chuối có thể được sử dụng như một vật liệu tạo hình từ thiên nhiên.
Thực hiện/vận dụng: Trẻ tự lựa chọn lá, màu và ý tưởng; thử chấm màu, kéo nét và phối hợp các nét, hình, màu để tạo bức tranh trên lá chuối; biết giữ lá tương đối phẳng, thao tác nhẹ để hạn chế làm rách lá; có thể giới thiệu tên tranh và ý tưởng của mình.
Thể hiện thái độ, phẩm chất: Hứng thú khám phá và sáng tạo; kiên trì hoàn thành sản phẩm; tự tin chia sẻ; tôn trọng sản phẩm và cách thể hiện khác nhau của bạn; trân trọng vật liệu tự nhiên, biết giữ vệ sinh và thu dọn sau hoạt động.
Biểu hiện quan sát được: Trẻ chủ động lựa chọn lá và nội dung muốn thể hiện; quan sát, nhận xét được ít nhất một đặc điểm của lá; thử nghiệm cách đưa màu lên lá; tạo được sản phẩm theo ý tưởng riêng; chia sẻ được điều mình đã làm hoặc điều mình thích; biết nhận xét sản phẩm của bạn bằng lời tích cực.
3. CHUẨN BỊ MÔI TRƯỜNG VÀ HỌC LIỆU
Không gian: Bố trí khu vực khám phá lá, khu vực tạo hình và góc trưng bày “Lá kể chuyện”; bàn ghế hoặc thảm thao tác phù hợp chiều cao của trẻ; đủ ánh sáng và có lối di chuyển thuận tiện.
Đồ dùng, vật liệu mở: Lá chuối bánh tẻ đã lau sạch với kích thước khác nhau; màu Poster hoặc màu vẽ phù hợp cho hoạt động của trẻ; bút lông nhiều cỡ; khay màu; khăn lau tay; tạp dề; giá/kẹp phơi tranh; một số hình ảnh gợi ý về hoa, cá, bướm, gia đình, cây, con vật, đồng quê, chợ quê, trường mầm non. Tranh gợi ý chỉ dùng để khơi mở ý tưởng, không yêu cầu trẻ sao chép.
Cách bố trí: Đặt lá và vật liệu ở vị trí trẻ có thể tự lựa chọn; màu được chia thành các khay nhỏ; tranh/hình ảnh gợi ý đặt ở khu vực quan sát; dành một khoảng riêng để sản phẩm khô và trưng bày.
Yêu cầu an toàn: Lá được kiểm tra, làm sạch, loại bỏ phần sắc hoặc dập hỏng; sử dụng màu và dụng cụ phù hợp với trẻ mầm non; nhắc trẻ không đưa màu, bút vào miệng; lau tay khi cần và rửa tay sau hoạt động; giáo viên theo dõi để tránh trơn trượt do màu hoặc nước đổ.
4. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC
| BƯỚC | TRẺ THỰC HIỆN | GIÁO VIÊN HỖ TRỢ | ĐIỀU CHỈNH |
|---|---|---|---|
| 1. Kết nối (4–5 phút) | Quan sát, sờ, ngửi lá chuối; nhớ lại những lần đã thấy hoặc sử dụng lá chuối. Chia sẻ điều trẻ biết: màu, hình dáng, gân lá, công dụng của lá. Nêu dự đoán: “Có thể làm gì với chiếc lá này?” | Mang đến một số lá chuối thật, tạo tình huống gần gũi. Hỏi mở: “Con thấy chiếc lá có gì đặc biệt?”, “Ngoài gói bánh, gói xôi, lá chuối còn có thể làm gì?” Lắng nghe, ghi nhận các ý tưởng; giới thiệu thử thách: biến chiếc lá thành một bức tranh. | Với trẻ ít nói: cho trẻ chỉ, chạm hoặc lựa chọn lá trước khi diễn đạt bằng lời. |
| 2. Trải nghiệm (17–20 phút) | Khám phá gân lá, màu, độ nhẵn, độ cong. Thử chấm màu, kéo nét, lau thử; so sánh cảm giác vẽ trên lá với trên giấy. Tự chọn lá, màu, chủ đề; vẽ theo ý tưởng riêng. Trao đổi, chia sẻ vật liệu và hỗ trợ bạn khi phù hợp. | Chuẩn bị vật liệu để trẻ dễ lựa chọn và thử nghiệm. Gợi hỏi: “Màu trên lá có giống trên giấy không?”, “Điều gì xảy ra nếu con ấn bút mạnh?”, “Con muốn chiếc lá kể câu chuyện gì?” Quan sát, hỗ trợ vừa đủ, không vẽ thay, không yêu cầu trẻ làm giống mẫu. Khuyến khích thử nhiều cách thể hiện và chú ý an toàn. | Trẻ cần hỗ trợ: lá lớn, bút lông to, gợi ý hình đơn giản, hỗ trợ nét đầu tiên. Trẻ có khả năng tốt: khuyến khích kể chuyện bằng tranh, kết hợp nhiều hình hoặc nhiều lá. |
| 3. Chia sẻ – Suy ngẫm (5 phút) | Trưng bày sản phẩm tại “Góc triển lãm Lá kể chuyện”. Giới thiệu tên tranh, ý tưởng, cách làm hoặc điều mình thích nhất. Lắng nghe và nhận xét sản phẩm của bạn bằng lời tích cực. Chia sẻ điều phát hiện khi vẽ trên lá. | Khuyến khích trẻ giải thích: “Con đã làm thế nào?”, “Điều gì khó nhất?”, “Con phát hiện điều gì về chiếc lá?” Kết nối các cách làm khác nhau; ghi nhận sự đa dạng, không xếp hạng sản phẩm. Tổng kết: mỗi chiếc lá có thể trở thành một tác phẩm theo cách riêng. | Cho trẻ chưa sẵn sàng nói trước nhóm được giới thiệu với một bạn/nhóm nhỏ hoặc giáo viên hỗ trợ bằng câu hỏi ngắn. |
| 4. Vận dụng (3–5 phút và mở rộng sau hoạt động) | Đề xuất cách sử dụng sản phẩm: triển lãm, kể chuyện từ tranh, ghép nhiều lá thành “Con đường nghệ thuật”. Có thể cùng giáo viên chụp ảnh sản phẩm, ghi âm lời giới thiệu để tạo triển lãm số/QR. Tiếp tục khám phá vật liệu tự nhiên khác: lá bàng, lá mít, lá sen, bẹ ngô, hạt, cành khô. | Đưa ra thử thách mở: “Nếu có thêm một chiếc lá khác, con sẽ nối tiếp câu chuyện thế nào?” Tổ chức dự án nhỏ “Nghệ thuật từ thiên nhiên”; kết nối giáo dục môi trường, văn hóa địa phương và STEAM phù hợp. Lưu sản phẩm/ảnh và lời kể như minh chứng quá trình học tập của trẻ. | Điều chỉnh mức thử thách theo hứng thú và khả năng từng trẻ; không bắt buộc mọi trẻ thực hiện cùng một sản phẩm mở rộng. |
Lưu ý: Bốn bước là một chu trình linh hoạt. Với hoạt động tạo hình này, phần khám phá chất liệu và trẻ thực hiện được tích hợp trong bước Trải nghiệm; triển lãm và nhận xét sản phẩm nằm ở bước Chia sẻ – Suy ngẫm.
5. NHẬT KÝ
Điều trẻ hứng thú/đã làm được:.......................................................................................... .................................................................................................................................................
Biểu hiện nổi bật về phẩm chất, năng lực: .........................................................................
.................................................................................................................................................
Khó khăn hoặc nhu cầu hỗ trợ: ...........................................................................................
.................................................................................................................................................
Điều giáo viên cần điều chỉnh cho lần tổ chức sau: ..........................................................
.................................................................................................................................................
Ý tưởng mở rộng từ phản hồi của trẻ:................................................................................
.................................................................................................................................................
GỢI Ý QUAN SÁT TRONG QUÁ TRÌNH
☐ Chủ động lựa chọn ý tưởng và vật liệu.
☐ Biết sử dụng vật liệu tự nhiên phù hợp.
☐ Thử nghiệm và phối hợp màu/nét theo ý tưởng.
☐ Kiên trì hoàn thành sản phẩm ở mức phù hợp với bản thân.
☐ Chia sẻ ý tưởng, cách làm hoặc điều phát hiện.
☐ Tôn trọng và nhận xét tích cực sản phẩm của bạn.
ĐIỂM NHẤN CHUYÊN MÔN
Hoạt động không đặt trọng tâm vào việc trẻ “vẽ đẹp” hoặc “làm giống mẫu”, mà tạo cơ hội để trẻ khám phá vật liệu, tự lựa chọn, thử nghiệm, sáng tạo, chia sẻ và vận dụng. Giáo viên tổ chức môi trường, quan sát và hỗ trợ vừa đủ; việc ghi nhận tập trung vào quá trình tham gia và những biểu hiện phát triển của từng trẻ.
Điều chỉnh tài liệu theo bối cảnh, đặc điểm phát triển của trẻ và điều kiện nhà trường. Không thu thập hoặc đưa dữ liệu cá nhân của trẻ vào tài liệu hay công cụ AI.
© 2026 Nguyễn Thu Hiền STEAM. Tài liệu thuộc bản quyền tác giả — vui lòng không sao chép, phát tán hoặc sử dụng cho mục đích thương mại khi chưa được phép.
